Шырав: çăвар

Шыракан сăмаха çырăр:   
[+] хушма опцисем

Чăвашла-вырăсла словарь (1982)

кар

15.
раскрывать, размыкать (рот, пасть)
çăвар кар —
1) раскрыть рот
2) зевать
3) разг. орать

кар


уйăх карта карнă — вокруг луны образовался ореол
çăвар карса итле — развесить уши
çăвар карса лар — 1) прозевать, зазеваться 2) разинуть рот (в изумлении)

карăл

раскрываться, размыкаться (о рте, пасти)
çăвар карăлмасть — рот не раскрывается

карăн

5.
раскрываться, размыкаться (о рте, пасти)
манăн пĕрмаях çăвар карăнать — мне то и дело зевается

6.
закрываться, затягиваться
опускаться

чаршав карăннă — занавес опустился

карăнчăк

5.
спущенный, опущенный
карăнчăк чаршав — спущенный занавес

6.
раскрытый, разинутый
карăнчăк çăвар — раскрытый рот

карма

карма çăвар
1) крикун
горлан, горлопан прост.
2) пустомеля, болтун
3) ротозей

кăчăклан

2.
вязать (во рту), стягивать (рот) (от чего-л. вяжущего)
симĕс панулми çисен çăвар ăшă кăчăкланать — от зеленого яблока вяжет во рту

лакăркка

2.
слюнявый
лакăркка çăвар — слюнявый рот

лапра

2. перен.
грязный, непристойный, бесстыдный
лапра çăвар — похабник

палка

II.
палка çăварразг. то же, что палкавçă

стоматит

мед.
стоматит (çăвар шыççи)

стоматологи

стоматология (медицинăн тута-çăвар, шăл чирĕсене сиплекен пайĕ)
[грек. stoma (stmatos) — çăвар, тата logos — вĕрентӳ]

тĕшĕр

4. разг.
уплетать, есть жадно
пожирать
прост.
ĕнесем клевера тĕшĕреççĕ — коровы с аппетитом поедают, едят клевер
çăвар тулли тĕшĕр — уминать за обе щеки

тулли

полно
битком
разг.
тулли витре — полное ведро
пӳрт тулли хăна — дом полон гостей
çăвар тулли — полон рот чего-л.
тулли тултар — наполнить до краев (сосуд)
тулли хур — нагрузить до отказа (машину)
тулли ярса пар — налить, насыпать до краев
Тулли пичке янрамасть. — посл. Полная бочка не грохочет.

тутă

вкусовой
пыл тути — вкус меда
тути çук — безвкусный
çăвар тути кайни — потеря вкусовых ощущений
яшкана тăвар тути каламан — суп недосолен
тутă кĕрт — придать вкус чему-л.
тутă кĕртекен япаласем — специи
тутă пĕлекен органсем — органы вкуса

тӳпе

3.
свод, потолок
верх

блиндаж тӳпи — верх блиндажа
кăмака тӳпи — свод печи
çăвар тӳпи — небо

уç

1.
открывать, раскрывать
распахивать

алăк уç — отворить дверь
рояль ус — раскрыть рояль
хапха уç — раскрыть ворота
уçса кĕрт — впустить
çăвар уç — 1) открыть рот 2) перен. заговорить
куç уç — 1) открыть глаза 2) перен. проснуться
янках уç — открыть настежь  
яри уç — открыть настежь

хăпалантар

обжечь
ошпарить, обварить

çăвар ăшчикне вĕри чейпе хăпалантартăм — я ошпарил рот горячим чаем

чара

III.
широко раскрытый, разинутый
чара çăвар — горлопан

чарусăрлăх

1.
несдержанность, невыдержанность, невоздержанность
отсутствие выдержки, неумение сдерживаться

чĕлхе-çăвар чарусăрлăхĕ — невоздержанность, несдержанность на язык, болтливость

чĕлхе-çăвар

языковой, речевой
яка чĕлхе-çăвар — гладкая речь
унăн чĕлхи-çăварĕ çыпăçать — у него бойкий язык, он остер на язык
чĕлхе-çăвар çыхланни — косноязычие
Чĕлхе-çăвар япшар пулсан, курайман çын та çул парать. —
погов. Человеку с ласковой речью и недруг уступит дорогу.

шапа

лягушачий, лягушечий
çĕр шапи — жаба
тимĕр шапа — черепаха
тинĕс тимĕр шапи — морская черепаха
шапа вăлчи — 1) лягушачья икра 2) бот. бодяга
шапа курăкĕ — бот. копытень европейский
шапа пăтти — бот. ряска
шапа хупаххи — бот. мать-и-мачеха
шапа çăвар — бран. горлан, крикун
шапа хуранĕ — раковина, ракушка

яр


алла вăрăм яр — проявлять алчность, зариться
алла ирĕке яр — дать волю рукам
алла ярса ил — взять в свои руки
асран ан яр — постоянно думать о ком-чем-л.
ăша хĕлхем яман во рту маковой росинки не было
куçран ан яр — не выпускать из поля зрения
намăса яр — выставлять на посмешище
пуç яруст. сослать (в ссылку)
пуçа лăш яр — опустить голову
салам яр — приветствовать (в письме)
çăвар тутине яр — вызывать неприятное ощущение во рту
ташша яр — пуститься в пляс
тымар яр — пускать корни, укореняться
хваттер яр — сдавать жилье, пускать на квартиру
хунав яр — пускать побеги (о деревьях, кустах)
чĕлхене яр — распустить язык
шухăша яр — повергнуть в раздумья
ыйха яр — спать мертвым сном
юрра яра пар — распевать песни, заливаться
ятна ан яр — не урони свою честь
ят яр — опозорить, осрамить, обесчестить
ярса пус — шагнуть
ярса тыт — схватить, задержать

çăвар

1.
рот
уста
уст.

çăвар

ротовой
çăвар ăшĕ — анат. ротовая полость
çăвар ăшчикки — ротовая полость
çăвар маччи — небо
çăварĕ хăлха таран — рот до ушей

çăвар кар —
1) разевать рот
çăвар карса итле — слушать с разинутым ртом
2) громко говорить, горланить, орать
3) разбалтывать, разглашать, проговариваться

çăвар уç —
1) раскрывать рот
2) перен. сказать, молвить
çăвар та уçтармасть — он не дает и слова вымолвить

çăвар хуп —
1) закрыть рот  
2) перен. замолчать
хуп çăварна! — закрой рот!, заткнись!

çăвар типсе ларчĕ — во рту пересохло
çăвар тулли çи — набить полон рот
Унпа калаçса çăвар тутине те ямастăп. — погов. С ним говорить — только вкус во рту портить
çăварĕнчен ӳпки курăнать — ирон. изо рта видны легкие (об отощавшем, изголодавшемся человеке)
çăварти татăка кăларса ил — вырвать кусок изо рта
Çăвартан тухсан хапхаран тухать. — посл. Что вырвалось из уст, то вылетит за ворота. (соотв. Слово— не воробей, вылетит — не поймаешь).

çăвар

2.
пасть (зверя, рыбы)
йытă çăварĕ — пасть собаки
Шăлĕ пур, çăварĕ çук. (Пăчкă). — загадка Зубы есть, а пасти нет. (Пила).

çăвар

3.
отверстие, устье
горловина

кăмака çăварĕ — устье печи
вулкан çăварĕ — горловина вулкана, кратер

çăвар

4.
дуло, жерло
пăшал çăварĕ — дуло ружья
тупă çăварĕ — жерло пушки

çăвар

5.
глоток
кусок
(на один укус)
пĕр-икĕ çăвар шыв ĕç — выпить глотка два воды

çыхăн

5. разг.
заплетаться
сковываться

чĕлхе-çăвар çыхăнать — язык заплетается

ăшчик

2. анат.
полость
çăвар ăшчикки — полость рта

çăвар

6. перен. разг.
едок, рот
çăвар нумай, тăрантаракан çук — едоков много, а кормильцев нет

шăн


шăннă карăш — мокрая курица (о человеке)
шăннă пуç — дурак, бестолочь, дубина
шăннă çăвар — мямля, размазня

хапха


хапха çăвар — крикун, горлопан
хапха укçиуст. выкуп (на свадьбе)

сарлака


сарлака сак — нары
сарлака çăвар — болтун, пустобрех (букв. широкий рот)

çăвар


карма çăвар — горлопан, горлан, крикун
пĕр çăвартан сур — быть единодушным (букв. плевать одним ртом)
вĕсем пĕр çăварлă — они заодно
çăвар тулли калаç — выражаться, говорить грубо, непристойно

пылак


Çăвар пылакне сая ан яр.погов. Не тратить слов попусту (букв. Не портить вкуса во рту).
пылак чĕлхе — подхалим

ана

II.
отверстие
— перевод зависит от характера предмета:
проем, вырез и т. д.
алăк ани — дверной проем
кĕпе ани — вырез для ворота (рубахи)
михĕ ани — отверстие мешка
кăмака ани — устье печи
чӳрече ани — оконный проем
çăвар ани — ротовое отверстие

сĕлеке


сĕлеке çăвар
— слюнтяй

мачча


çăвар маччи анат. небо
маччана сурса вырт — плевать в потолок, бездельничать

Чăвашла-вырăсла словарь (1919)

курак

грач
ула курак — ворона
хура курак — грач

курак çăвар — маленькие щипцы, клещи

çăвар

рот
çăвар маччи — нёбо
çăвара карса йул — ротозеять

Чăваш чĕлхин ретроспективлă ăнлантару словарĕ

çăвар тӳпи

çăвар маччи. Çăвар тӳпи (маччи) ырата пуçласан та питĕ хĕн пулать. Ун пек чухне час-часах çăвар тӳпи шăтса, çăвар сăмса шăтăкĕпе хутшăнать [Сборник 1903:105].

Вырăсла-чăвашла словарь (2002)

ворона

сущ.жен., множ. вороны
1. ула курак; стая ворон ула курак ушкăнĕ
2. ( син. ротозей) тăмана, анкă-минкĕ, тăмсай ♦ белая ворона хăйне майлă çын (ыттисенчен ăрасна); считать ворон çăвар карса тăр, анкă-минкĕлен

зевать

глаг. несов.
1. анасла (ыйхă килнипе)
2. çăвар кар, тимсĕр пул, шăхăрса юл

нёбо

сущ.сред.
çăвар маччи

пасть

сущ.жен. (син. зев, рот)
çăвар (чĕр чунсен); львиная пасть арăслан çăварĕ

полость

сущ.жен., множ. полости
хăвăл; полость рта çăвар хăвăлĕ; брюшная полость вар хăвăлĕ

рот

сущ.муж.
çăвар; открыть рот çăвара уç

синий

прил.
1. кăвак; синие цветы кăвак чечексем
2. кăвакарнă; синие от холода губы сивĕпе кăвакарнă тута-çăвар

устье

сущ.сред.; множ. устья
1. вăрă, пыр (шыв тепĕр шыва, кӳлле, тинĕсе юхса кĕрекен вырăн); устье Цивиля Çавăл вăрри
2. ана, çăвар, шăтăк; устье шахты шахта ани

Чăваш сăмахĕсен кĕнеки

Хĕветӳçи

имя женщ. Собр. Хĕветӳçи çăварĕ хура çăвар. (Тĕнĕ).

Вырăсла-чăвашла словарь (1972)

ворона

1. ула курак, шур курак; 2. кара çăвар; ворон считать çăвар карса тăр.

хихикать

несов., хихикнуть одокр. разг. эхĕлтетсе кулма, эхĕлтетме; любящий всегда хихикать ихĕлти, ихĕрме çăвар.

хохотун

ахăлти, ахăлтатса кулакан, ахăрма çăвар.

уста

устар. çăвар; из уст в уста лам-лам, ламран-лам; молва распространяется из уст в уста халап (сăмах) ламран лама сарăлать.

устье

1. вăрă, пыр; устье р. Сундыря Сĕнтĕр шывĕн вăрри; устье оврага çырма пырĕ; 2. ана, çăвар; устье печи кăмака çăварĕ, кăмака ани.

язык

1. чĕлхе, чĕлхе-çăвар; родной язык тăван чёлхе; литературный язык литература чĕлхи; 2. чĕлхе (тăшман çарĕ çинчен пĕлтерме пултаракан тыткăна илнĕ çын); прикусить язык сасартăк калаçма чарăн, калама тытăннă сăмаха каламасăр хăвар; вертится на языке чĕлхе вĕçĕнчех тăрать.

Чăвашла-тутарла словарь (1994)

çăвар

авыз

Çавăн пекех пăхăр:

çăва çăва нăрри çăвак çăваклан « çăвар » çăвар тӳпи çăварлăх çăварлăхла çăварлăхлаттар çăварлăхсăр

çăвар
Сăмаха тĕплĕ ăнлантарман
 
Хыпарсем

2015, утă, 30
Шыранӑ чухне ӑнсӑртран латин кирилл саспаллисем вырӑнне латин саспаллисене ҫырсан, сайт эсир ҫырнине юсама тӑрӑшӗ.

2015, утă, 30
Шырав сӑмахӗсене сӗннӗ чухне малашне вӑл е ку сӑмаха унччен миҫе шыранине тӗпе хурса кӑтартӗ.

2015, утă, 29
Сăмах шыранӑ чухне малашне сайт сире сăмахсарсенче тĕл пулакан вариантсене сĕнĕ.

2014, пуш, 25
Мобиллă хатĕрсемпе усă куракансем валли сайта лайăхлатрăмăр //Мирон Толи пулăшнипе.

2011, утă, 20
Вырăсла-чăвашла сăмахсарпа пуянланчĕ.

2011, утă, 19
Сăмахсарсен çĕнелнĕ сайчĕ ĕçлеме пуçларĕ.

2011, утă, 16
Сайтăн çĕнĕ версийĕ хатĕрленме пуçларĕ.

Пӳлĕм
Сайт пирки

Ку сайтра чăваш сăмахсарĕсене пухнă. Эсир кунта тĕрлĕ сăмахсен куçарăвне, тата ытти тĕрлĕ уйрăмлăхĕсене тупма пултаратăр.

Счетчики
Пулăшу

Эсир куçаракан укçа хостингшăн тӳлеме, çĕнĕ сăмахсарсем кĕртме, Ашмарин хатĕрленĕ сăмах пуххине сканерлама кайĕ.

RUS: Переведенные вами средства пойдут на оплату хостинга, добавление новых словарей, сканирование словаря Ашмарина.

Куçармалли счётсем:

Яндекс: 41001106956150

WMR: R028110838271

PayPal: np@chuvash.org