Шырав: шăкăр-макăр

Шыракан сăмаха çырăр:   
[+] хушма опцисем

Чăвашла-вырăсла словарь (1982)

йăвалан

2.
валяться, кататься, кувыркаться
ачасем улăм çинче йăваланаççĕ — дети кувыркаются на соломе
ыратнипе йăваланса макăр — кататься в плаче от боли

йĕр

3.
линия, черта
хумлă йĕр — волнистая черта
кукăр-макăр йĕр — зигзагообразная, ломаная линия
йĕр турт — провести линию
йĕр туртса тух — расчертить, разлиновать

каçăх

9.
в форме деепр. каçăхса
истерически, истерично
каçăхса кул — истерично смеяться
каçăхса макăр — 1) зайтись от плача 2) плакать истерично

кукăр-макăр

криво, косо, вкривь и вкось
кукăр-макăр йĕр — ломаная линия, зигзаг
кукăр-макăр йывăç — искривленное дерево
кукăр-макăр çул — извилистая дорога
шыв кукăр-макăр юхать — речка течет, делая множество извилин
Кукăр-макăр турат пур, турат çинче кукăль пур, кукăль ăшĕнче çăмарта пур. (Пăрçа). — загадка Весь изогнутый сучок, на сучке пирожок, в пирожке яички. (Горох).

куç

глазной
илемлĕ куç — красивые глаза
çутă чакăр куç — светлые глаза
тĕссĕр куç —  бесцветные глаза
чалăш куç — 1) раскосые глаза 2) косоглазый
чармак куç — 1) вытаращенные глаза 2) лупоглазый
куç лупашки — глазная впадина
куç тухтăрĕ — окулист, доктор-глазник
куç харши — бровь и брови
куç хăрпăкĕсем — ресницы
куç хупанки — веко и веки
куç чирĕсем — глазные болезни
куç шăрçи — зрачок
куç шурри — белок и белки глаз
куç эмелĕ — глазные капли
куç путса кĕнĕ — глаза запали
куç тăртанса кайнă — глаза заплыли
куç айĕ кăн-кăвак — под глазами синяки
куç типичней макăр — проплакать все глаза
куç харшине хурат — подводить брови
куç хĕс — подмигивать
куç шуррипе пăхса ил — сверкнуть глазами
куçа мăчлаттар — хлопать глазами, моргать
куçа тарт — отводить, прятать глаза
куçа чарса пăрах — вытаращить глаза
куçран тӳррĕн пăх — смотреть прямо в глаза
куç шăрçине сыхланă пек сыхла — беречь как зеницу ока
тĕтĕм куçа çиет — дым ест глаза
куçа куççуль хупларĕ — слезы застлали глаза
куçа çӳпĕ кĕчĕ — в глаз попала соринка
куçа шур илнĕ — глаз закрыт бельмом
хам куçпа хам куртăм — своими глазами видел
куçăм ан куртăрччĕ — глаза бы мой не видели, не глядели
куçа мăч хупса та курман — и глаз не сомкнул
йĕп чиксен те куç курмасть — хоть глаз выколи, ничего не видно  
Куçа хирĕç куç, чĕлхене хирĕç чĕлхе. — погов. Око за око, зуб за зуб.
Çăхан куçне çăхан сăхмасть. — посл. Ворон ворону глаз не выклюет.
Хăравçăн хăрах куçĕ те çиччĕ курать. — посл. У труса один глаз всемеро больше видит. (соотв. У страха глаза велики).

куççуль

слезный
вĕри куççуль — жгучие слезы
савăнăç куççулĕ — слезы радости
куççуль парĕсем — слезные железы
куççуль тумламĕ — слезинка
куççуль юхтаракан газ — слезоточивый газ
куççуль витĕр кул — смеяться сквозь слезы
куççульпе макăр — заливаться слезами
куççульпе йĕр — заливаться слезами
тĕтĕмпе куççуль тухать — глаза слезятся от дыма
куççуль капланса килчĕ — слезы подступили к глазам
куççуль кăлар — 1) заставить прослезиться 2) всплакнуть, уронить слезу
куççульпе тархасла — слезно умолять
куççуль тухиччен култар — смешить до слез
Тăлăххăн пурăнни — куççульь тăкни. — посл. Сиротой жить — слезы лить.

макăр

1.
плакать
реветь
разг.
макăрса ил — поплакать, всплакнуть
макăрса яр — заплакать, разреветься разг.
ăсĕклесе макăр — рыдать, плакать, всхлипывая
каçăхса кайса макăр — исступленно рыдать
уласа макăр — голосить, ревем реветь, плакать в голос
Макăрман ачана чĕчĕ памаççĕ. — посл. Ребенку, который не плачет, не дают грудь. (соотв. Дитя не плачет — мать не разумеет).

макăрт

понуд. от макăр 1.
ачуна ан макăрт — не давай ребенку плакать
Куçран пăхса макăртать. (Сухан). — загадка Глядя в глаза, заставляет плакать. (Лук).

нăш

подражание сморканию, сопению, шмыганью носом
нăш-нăш — усил. от наш
йытă йĕре нăш-нăш шăршласа пырать — собака идет по следу, (шумно) принюхиваясь
нăш-нăш туса макăр — всхлипывать, пошмыгивая носом

нăшăкла

всхлипывать
нăшăкласа ил — всхлипнуть
нăшăкласа макăр — плакать с всхлипыванием

тархасла

1.
просить, упрашивать, умолять
тархасласа йăлăн — умоляюще просить
тархасласа макăр — слезно умолять, упрашивать со слезами
ăна темĕн тĕрлĕ тархасларăмăр — мы его по-всякому упрашивали

хурлан

возвр.
печалиться, горевать, грустить, расстраиваться
ан хурлан — не печалься, не горюй
хурланса йĕр — горько плакать
хурланса макăр — горько плакать
чун хурланса килчĕ — на душе стало горько
хурланса çӳре — быть печальным, грустным

хурлăн

1.
горестно
хурлăн макăр — горько плакать

шăкăр

сплошь, густо, обильно
ача питĕнче шăкăрах чĕкеç шатри — лицо у мальчика в сплошных веснушках
улăхра чатăрсем шăкăр лараççĕ — на лугу рядами стоят палатки

шăкăр

2.
дружно, одновременно, сразу
салтаксем строя шăкăрах тăчĕç — солдаты дружно встали в строй
çумăр хыççăн калча шăкăр шăтса тухрĕ — после дождей появились дружные всходы

шăкăр

II.  
подражание звуку, возникающему при рассыпании твердых мелких предметов
домино шакмакĕсем сĕтел çине шăкăр тăкăнчĕç — на стол с шумом посыпались костяшки домино

шăкăр-шăкăр —
1) подражание постукиванию, бряканью мелких предметов
2) подражание негромкому дробному стуку
алăкран шăкăр-шăкăр тутар — тихо постучать в дверь
3) подражание журчанию
кранран шыв шăкăр-шăкăр юхать — из крана с журчанием бежит вода

шăкăр-макăр

I. собир.

1.
мелочь, пустяк
безделушка

шăкăр-макăр

мелкий, пустяковый, мелочной
шăкăр-макăр ĕçсем — мелкие дела
шăкăр-макăр тавар — мелочной товар
тумба çинче тĕрлĕ шăкăр-макăр выртнă — на тумбочке валялись разные безделушки

шăкăр-макăр

2. перен.
мелочь, мелюзга (незначительные люди)

шăкăр-макăр

II.

1.
подражание разговору наперебой, вразнобой
вĕсем шăкăр-макăр калаçаççĕ — они говорят, перебивая друг друга

шăкăр-макăр

2.
перепалка, ссора, брань
шăкăр-макăр тухрĕ — возникла перепалка

шăкăрт-шакăрт

то же, что шăкăр-шакăр

шăкăр-шакăр

1.
подражание неравномерному стуку
чашăк-тирĕкпе шăкăр-шакăр ту — стучать, греметь посудой

шăкăр-шакăр

3.
то же, что шăкăр-макăр I.
музейре паян шăкăр-шакăр анчах — в музее сегодня только ребятишки

ĕсĕкле

1.
всхлипывать
ĕсĕклесе ил — всхлипнуть
ĕсĕклесе йĕр — плакать всхлипывая, рыдать
ĕсĕклесе  макăр — плакать всхлипывая, рыдать

каç

6.
каçса кайсаочень сильно, страстно
чрезмерно

каçса кайса кул — безудержно смеяться
каçса кайса макăр — плакать навзрыд, очень сильно

татăл


шыв татăлнă — река вскрылась, начался ледоход
татăлса йĕр — надрывно плакать
татăлса макăр — надрывно плакать

шакăр

2.
то же, что шăкăр
калча шакăр шăтса тухрĕ — всходы появились дружно

макăравлă

слезливый, жалобный
сентиментальный

макăр сасă — слезливый голос
макăр роман — сентиментальный роман

Федотовăн «Тĕне кĕмен чăвашсен ячĕсем» словарĕ

Шехерук

яз. и. ж. Нюш.-К., Т.-И.-Шем. /Шехерок, яз. и. ж. (Ашм. Сл. XVII, 170): Шехер + -ук; каз., кирг., туркм., тат. шекер/шикәр, узб. шакар < перс. шäкäр "сахар" (Дан. ДТП, 1980. С. 143).

Чăваш чĕлхин çĕнĕлĕх словарĕ

патент

п.п. Услам ĕçĕпе (бизнеспа) аппаланма ирĕк паракан документ. Патентсăр услам тăвакансем... К-ш, 4.09.1927. Муççа Наташĕ ... шăкăр-макăр суткалатчĕ пĕр па-тентсăр-мĕнсĕрех. Я.Ухсай, 1952, 85 с. Предпринимательсем ... коммерци ĕçĕ-хĕлĕпе аппаланнă чухне ятарласа патент туя-наççĕ... Патент илнисене тавар сутнишĕн тытакан налукран хăтараççĕ. Х-р, 8.10.1998, 2 с.

Чăвашла-вырăсла словарь (1919)

вырăс

русский
Русь

ан макăр, вырăс килет — не плачь, русский идет
вырăса кай — отправляться в Русь
вырăса тухрăм — я обрусел
вырăсла — по-русски
вырăс çĕрĕ — русская земля
вырăс ерни чĕрĕлнĕ кун — воскресение

Чăваш чĕлхин ретроспективлă ăнлантару словарĕ

йĕр

макăр. Чăнах та, эпир çапла калаçса тăнă вăхăтрах Никанор пурин умĕнче сасартăк уласа йĕрсе (макăрса) ячĕ [Архипов 1984:282]; Йĕмен (макăрман) ачана чĕчĕ памаççĕ тенĕ ĕлĕк ваттисем [Хыпар 1906, № 25:389].

Вырăсла-чăвашла словарь (2002)

блеять

глаг. несов.
мекеклет, макăр (сурăх-качака çинчен); ягнята блеют путексем мекеклетеççĕ

всхлипывать

глаг. несов.
ĕсĕкле, нăшăкла, ĕсĕклесе макăр

глотать

глаг. несов.
çăт; глотать пищу апата çăт ♦ глотать слова сăмаха çăтса калаç; глотать слёзы вăрттăн макăр, сасăсăр макăр; глотать оскорбления кӳрентернине чăтса ирттер

голос

сущ.муж., множ. голоса
1. (син. звуки) сасă (çыннăн, кайăкăн); высокий голос çинçе сасă; низкий голос хулăн сасă; на улице слышны чьи-то голоса урамра такам сассисем илтĕнеççĕ; певец потерял голос юрăçăн сасси çĕтнĕ
2. сасă (суйлавра); подсчёт голосов избирателей суйлавçăсен сассисене шутлани; право голоса сасă прави, сасăлав прави
3. (син. мнение, высказывание) шухăш, кăмăл, сасă, калани; голос читателей вулакансен кăмăлĕ; поднять голос в защиту детей ачасене хӳтĕлесе кала ♦ во весь голос тулли сасăпа; в один голос пĕр саслăн; в голос рыдать кăшкăрса макăр; слушаться голоса разума ăс-пуç хушнине итле

извилистый

прил.
кукăр-макăр, извилистая тропинка кукăр-макăр сукмак

лабиринт

сущ.муж.
лабиринт (кукăр-макăр çулсен, урамсен пăтрашуллă системи)

плакать

глаг. несов.
макăр, йĕр; плакать всхлипывая ĕсĕклесе макăр; плакать навзрыд уласа йĕр ♦ плакали наши денежки пирĕн укçа харам пулчĕ

реветь

глаг. несов.
1. мĕкĕр; медведь ревёт упа мĕкĕрет
2. макăр, уласа макăр

рыдать

глаг. несов.
ĕсĕкле, татăлса макăр

Чăваш сăмахĕсен кĕнеки

явăнчăк

явăнчăк (jавынζ'ык, jавын'цъык), извивающийся.
- Н. И. Полорус. Явăнчăк тĕрĕ анат. (По палке) спускается извилистая нарезка, полоска, узор. Туя йĕри-тавра кукăр-макăр тĕрлесе анаççĕ, ăна çапла калаççĕ.
- N. Явăнчăк йывăç.

|| Ib. „Почти тоже [sic!], что явкаланчăк: питĕ явăнчăк, сăмахăн вĕçне тухаймаç“. Ib. Пĕр май киле-киле, хĕрен пек çаврăнса çӳрекен (с какими-то намерениями) çынна явăнчак теме пултараççĕ.

|| О грязной дороге, когда грязь навивается на колёса.
- Стик. Явăнчăк çул — грязная дорога («грязь не так жидка, чтобы она не приставала к телеге»).

|| Моток лент из мочала, достаточный для тканья одной рогожи.
- Икково. Пĕр явăнчăк корăс чĕртĕм (приготовил). См. явкаланчăк

Вырăсла-чăвашла словарь (1972)

мяукать

маяуклат, мавӑклат, мавлат, макăр.

вкось

чалăш, чалăшшăн; вкривь и вкось кукăр-макăр, чалăш-тĕлĕш, урлă-пирлĕ, арăш-пирĕш.

только

нар. кăна, анчах, çеç (çех), чух, тин, шăкăр; только что, лишь только анчах çеç, тин çеç; у них только одна дочь вĕсен пĕр хĕр çеç; у меня одни только сыновья ман ачасем шăкăр ывăл.

туловище

тăлпу, кĕлетке, кӳлепе, кумеркке, ӳт-пӳ, пӳ-си, çанçурăм; туловище его — чистый скелет тăлпăвĕ унăн — шăкăр шăмă.

блеять

1 и 2 л. не употр. несов. макăр, мекекле (сурăхсем, качакасем çинчен).

Йоханнeс Бeнцингăн (Benzing) нимĕçле-чăвашла словарĕ

weinen

makăras, jĕres
макăр, йĕр

Çавăн пекех пăхăр:

шăкăлчи шăкăль шăкăльки шăкăр « шăкăр-макăр » шăкăр-шакăр шăкăри шăкăрт шăкăрт-шакăрт шăкăртат

шăкăр-макăр
Сăмаха тĕплĕ ăнлантарман
 
Хыпарсем

2015, утă, 30
Шыранӑ чухне ӑнсӑртран латин кирилл саспаллисем вырӑнне латин саспаллисене ҫырсан, сайт эсир ҫырнине юсама тӑрӑшӗ.

2015, утă, 30
Шырав сӑмахӗсене сӗннӗ чухне малашне вӑл е ку сӑмаха унччен миҫе шыранине тӗпе хурса кӑтартӗ.

2015, утă, 29
Сăмах шыранӑ чухне малашне сайт сире сăмахсарсенче тĕл пулакан вариантсене сĕнĕ.

2014, пуш, 25
Мобиллă хатĕрсемпе усă куракансем валли сайта лайăхлатрăмăр //Мирон Толи пулăшнипе.

2011, утă, 20
Вырăсла-чăвашла сăмахсарпа пуянланчĕ.

2011, утă, 19
Сăмахсарсен çĕнелнĕ сайчĕ ĕçлеме пуçларĕ.

2011, утă, 16
Сайтăн çĕнĕ версийĕ хатĕрленме пуçларĕ.

Пӳлĕм
Сайт пирки

Ку сайтра чăваш сăмахсарĕсене пухнă. Эсир кунта тĕрлĕ сăмахсен куçарăвне, тата ытти тĕрлĕ уйрăмлăхĕсене тупма пултаратăр.

Счетчики
Пулăшу

Эсир куçаракан укçа хостингшăн тӳлеме, çĕнĕ сăмахсарсем кĕртме, Ашмарин хатĕрленĕ сăмах пуххине сканерлама кайĕ.

RUS: Переведенные вами средства пойдут на оплату хостинга, добавление новых словарей, сканирование словаря Ашмарина.

Куçармалли счётсем:

Яндекс: 41001106956150

WMR: R028110838271

PayPal: np@chuvash.org